در علوم تغذیه، اصطلاحی به نام شاخص توده بدنی (BMI) وجود دارد. البته نحوه محاسبه bmi بسیار آسان است، که در ادامه آن را آموزش خواهیم داد.

✍🏼 جدول دسترسی سریع به مهم ترین عناوین این مطلب

شاخص توده بدنی چیست؟

شاخص توده بدنی یا bmi مخفف عبارت Body Mass Index است. برای محاسبه BMI باید وزنتان را تقسیم بر مجذور قد خود کنید.  

BMI چه کاربردی دارد؟

با محاسبه BMI می توانید به اینکه آیا در محدوده وزنی سالمی هستید یا خیر پی ببرید. شاخص توده بدنی یک حد استاندارد و نرمالی دارد. در صورتی که عدد به دست آمده از این حد کمتر باشد، یعنی شما دچار کمبود وزن هستید. همچنین اگر از حد استاندارد بیشتر باشد، یعنی شما دچار چاقی هستید و در معرض خطر بیماری های مرتبط با چاقی هستید.

نتایج شاخص توده بدنی به چه معناست؟

محاسبه BMI، محدوده وزن سالم را به شما نشان می دهد. متخصصین تغذیه با توجه به اعداد به دست آمده از فرمول BMI، شش محدوده وزنی را از کمبود وزن تا چاقی مفرط دسته بندی کرده اند که به شرح زیر است:

وضعیت وزنیمحدوده شاخص توده بدنی
کمبود وزنکمتر از ۱۸.۵
وزن ایده آل۱۸.۵ – ۲۴.۹
اضافه وزن۲۵– ۳۰
چاقی نوع ۱۳۰– ۳۵
چاقی نوع ۲۳۵– ۴۰
چاقی نوع ۳ (چاقی مفرط)بیشتر از ۴۰
محاسبه BMI یا شاخص توده بدنی

BMI باید در هر سنی چه عددی باشد؟

توصیه می شود که افراد در هر رنج سنی، شاخص توده بدنی خود را در یک محدوده خاص حفظ کنند. در جدول زیر می توانید BMI افراد در سنین مختلف را ببینید.

محدوده سنیBMI استاندارد
۱۷ تا ۲۴ سال۲۱
۲۴ تا ۴۴ سال۲۴
۴۴ تا ۵۴ سال۲۵
54 سال به بالا27

شاخص توده بدنی چه اطلاعاتی در اختیار ما قرار می دهد؟

BMI یک معیار ساده است که وضعیت وزنی افراد را نشان می دهند. این شاخص با اینکه میزان چربی بدن را تا حدودی نشان می دهد اما نحوه توزیع چربی را نشان نمی دهد و همچنین تفاوتی بین چربی و عضله قائل نیست. برای مثال شاخص توده بدنی یک ورزشکار حرفه ای که بافت عضلانی قابل توجه ای دارد 30 است و این عدد نشان دهنده چاقی فرد است، در حالی که این طور نیست و ورزشکاران عضله بیشتری دارند و درنتیجه چاق نیستند.

چه کسانی باید محاسبه BMI انجام دهند؟

محاسبه bmi برای هر کسی می تواند مفید باشد تا بتواند همیشه وزن خود را در محدوده سالم نگه دارد. اما توصیه می شود که افراد بسیار لاغر و بسیار چاق حتما شاخص توده بدنی خود را مکررا محاسبه کنند. افرادی که دچار اضافه وزن شدید هستند در خطر ابتلا به بیماری هایی مانند دیابت نوع دو، فشار خون بالا، ناباروری، انواع سرطان و … قرار دارند. این افراد باید همواره وزن خود را کنترل کنند و با محاسبه BMI به دنبال راهکارهای کاهش وزن و لاغری باشند.

روش های کاهش BMI

افراد لاغری که شاخص توده بدنی کمی دارند، کار بسیار آسانی به نسبت افراد چاق با BMI بالا دارند. متاسفانه افرادی که شاخص توده بدنی بالای 30 دارند با روش های معمول موفق به کاهش وزن نمی شوند و در نهایت مجبور به انجام جراحی های لاغری مانند عمل اسلیو معده، عمل بای پس معده، پیکرتراشی و … می شوند. در ادامه شما را با بهترین روش های کاهش وزن و کاهش BMI آشنا خواهیم کرد:

یک رژیم لاغری مناسب انتخاب کنید

در صورتی که از یک رژیم لاغری اصولی تحت نظر متحصص تغذیه یا جراحی لاغری استفاده کنید قطعا نتایج شگفت انگیزی را دریافت خواهید کرد.

ورزش روزانه را فراموش نکنید

داشتن رژیم لاغری به تنهایی نمی تواند در کاهش وزن موثر باشد. بلکه باید در کنار آن نیز ورزش و فعالیت بدنی روزانه داشته باشید. یکی از اصول لاغری و کاهش وزن، انجام ورزش روزانه است. ورزش هایی مانند دویدن، شنا، دوچرخه سواری، وزنه برداری، دراز و نشست و … تاثیر بسزایی در کاهش وزن و لاغری دارند.

محاسبه BMI یا شاخص توده بدنی

خواب کافی داشته باشید

خواب کافی تاثیر بسیار زیادی در بهبود عملکرد تک تک اعضا و ساختارهای بدن دارد. کمبود خواب همچنین می تواند منجر به افزایش وزن و چاقی نیز شود. بنابراین برای کاهش BMI حتما به این مورد هم توجه داشته باشید.

استرس خود را کنترل کنید

استرس منشا بسیاری از بیماری ها اعم از چاقی و اضافه وزن است. بنابراین اگر فردی هستید که دائما دچار استرس می شوید باید فکری به حال خود کنید، چرا که سلامتی شما در خطر است! برای کاهش استرس می توانید اقدامات زیر را انجام دهید:

  • انجام مدیتیشن
  • مراجعه به یک روانشناس
  • ورزش کنید
  • از دمنوش های گیاهی و آرامش بخش استفاده کنید
  • و …

انجام عمل جراحی لاغری

متاسفانه افرادی که BMI بالای 40 دارند با روش های مرسوم لاغری مثل رژیم لاغری و ورزش کردن موفق به کاهش وزن نمی شوند. این افراد تنها گزینه ای که برای کاهش BMI پیش رو دارند، انجام عمل جراحی لاغری است. البته جای هیچ گونه نگرانی نیست؛ چرا که امروزه جراحی های لاغری کم تهاجمی و ایمنی مثل اسلیو معده، بای پس معده، پلیسه معده و … توسط بهترین جراحان لاغری در جهان با حداقل عوارض انجام می شود.